Therapie helpt niet. Ligt het aan jou of aan de aanpak?
Je hebt het geprobeerd. Een psycholoog, misschien een coach, een cursus mindfulness. Je hebt je verhaal verteld, oefeningen gedaan, huiswerk ingeleverd. En toch zit het er nog.
Dat gevoel van "ik doe iets fout" of "ik ben gewoon zo" sluipt er dan makkelijk in. Misschien denk je zelfs: "Als het bij mij niet werkt, ligt het aan mij."
Daar wil ik eerlijk over zijn. Het ligt zelden aan jouw inzet. Wel kan het liggen aan de manier waarop er met je klacht gewerkt is. In deze blog lees je vijf redenen waarom therapie soms niet helpt, hoe je herkent welke bij jou speelt en wat je daarna kunt doen.
Hoe vaak helpt therapie eigenlijk niet?
Vaker dan je denkt. Ook behandelingen die wetenschappelijk goed onderzocht zijn, werken niet bij iedereen. Dat is geen geheim in de psychologie, maar het wordt zelden hardop gezegd tegen cliënten.
Onderzoek naar psychotherapie laat al jaren zien dat de werkzaamheid niet alleen van de methode afhangt. De relatie met je therapeut, of de aanpak past bij jouw klacht en hoe veilig je je voelt, wegen minstens zo zwaar.
Dat betekent: als het niet hielp, is dat informatie. Geen oordeel over jou.
Vijf redenen waarom therapie niet helpt
1. Je praat over het gevoel, maar je komt er niet bij
Je kunt precies uitleggen waarom je je klein maakt bij je leidinggevende. Je weet dat het met je vader te maken heeft. Je hebt het al tien keer verteld.
Maar weten is iets anders dan voelen. Een oud gevoel zit vaak niet in je hoofd opgeslagen, maar in je lijf en in je emoties. Als een therapie vooral via gedachten werkt, kan het oude gevoel onaangeroerd blijven. Je begrijpt het steeds beter, en het verandert niet.
2. De aanpak past niet bij wat er speelt
Cognitieve gedragstherapie werkt goed voor veel mensen. Je leert je gedachten herkennen en bijsturen. Maar als je klacht ooit is ontstaan in een moment waarin je overweldigd was, bijvoorbeeld als kind, dan zit het probleem niet in de gedachte. Dan zit het in wat er toen in je is vastgezet.
Een goede methode op het verkeerde moment, voor de verkeerde laag, levert weinig op.
3. Je bent goed in je aanpassen, ook in therapie
Veel vrouwen die bij mij komen, zijn sterk. Ze zorgen, regelen en houden alles draaiende. Dat doen ze in therapie ook.
Je komt op tijd, je doet je huiswerk, je zegt dat het beter gaat omdat je de therapeut niet wilt teleurstellen. "Het gaat wel." Herken je dat? Dan heeft niemand, jijzelf ook niet, echt kunnen zien hoe het met je gaat.
4. Het traject was te kort of te algemeen
In de reguliere zorg is het aantal sessies vaak beperkt. Er wordt gewerkt aan je klacht van nu: slapen, piekeren, paniek. Dat kan helpen om weer overeind te komen.
Maar de vraag waarom dit patroon er al dertig jaar is, komt dan niet altijd aan bod. Je klachten verminderen, en een jaar later is het er weer. Dat zie ik bijvoorbeeld vaak bij mensen bij wie de burn-out steeds terugkomt.
5. Er was geen klik
Dit klinkt simpel, maar het is een van de best onderzochte factoren in therapie. Als je je niet veilig voelt bij je therapeut, ga je niet diep. Dat is geen falen. Dat is je zenuwstelsel dat zijn werk doet.
Hoe herken je wat bij jou speelde?
Pak een pen en kijk terug naar je eerdere therapie. Beantwoord deze vragen eerlijk:
- Heb ik vooral gepraat, of heb ik ook iets gevoeld? Huilen telt, maar ook een knoop in je maag of trillende handen.
- Werd er gekeken naar waar het begon? Of alleen naar hoe je er nu mee omgaat?
- Durfde ik te zeggen dat het niet hielp?
- Voelde ik me veilig genoeg om mijn kwetsbaarste kant te laten zien?
- Wat heeft het me wél gebracht? Vaak meer dan je denkt: woorden voor wat je voelt, inzicht in je patroon, een eerste stap.
Je antwoorden laten zien wat er ontbrak. Daar zoek je je volgende stap op.
👉 Twijfel je of regressietherapie bij jouw situatie past? Plan een gratis kennismakingsgesprek. We bellen kort en je krijgt een eerlijk antwoord, ook als dat antwoord "nee" is.
Een voorbeeld uit de praktijk
Dit voorbeeld is samengesteld uit meerdere trajecten en aangepast, zodat niemand herkenbaar is.
Een vrouw van 52 had drie trajecten achter de rug. Ze kon haar patroon feilloos uitleggen: ze zei nooit nee, uit angst om iemand kwijt te raken. Ze wist ook waar het vandaan kwam. Haar moeder was vaak ziek en zij was als oudste de sterke.
In de sessie vroeg ik haar niet om het uit te leggen. Ik vroeg haar te voelen wat er gebeurde in haar lijf als ze dacht aan nee zeggen. Ze kwam uit bij een meisje van acht, staand in de deuropening van de slaapkamer, dat niet durfde te vragen of ze mocht spelen.
Ze had dat moment nooit eerder als belangrijk gezien. Het was geen trauma in de grote betekenis van het woord. Maar daar zat het gevoel: "Als ik iets vraag, word ik een last."
Ze hoefde daar niets nieuws over te begrijpen. Ze moest het eindelijk voelen, en dat meisje laten weten dat ze er wel mocht zijn. Daarna veranderde er iets wat in jaren praten niet was veranderd.
Dit is één ervaring. Het bewijst niet dat het bij iedereen zo gaat. Maar het laat zien wat het verschil kan zijn tussen weten en doorleven.
Waar regressietherapie anders werkt
Bij regressietherapie ga je niet over je gevoel praten. Je gaat ernaartoe. Vanuit een emotie of een lichamelijke sensatie van nu volg je het spoor terug naar het moment waarop het ontstond. Meestal is dat een ervaring uit je jeugd. Daar werk je mee: je doorleeft wat er toen niet gevoeld mocht worden en je geeft het jongere deel van jezelf wat het toen nodig had.
Dat is de kern van het werk met je innerlijk kind, en daar werk ik het meest mee.
Wat ik je ook eerlijk wil zeggen:
- Regressietherapie is wetenschappelijk weinig onderzocht. Wat ik beschrijf, is gebaseerd op ervaring uit de praktijk en op de werkwijze die ik heb geleerd bij het Tasso Instituut. Niet op grote studies.
- Het is geen wondermiddel. Sommige mensen merken na één sessie verschil, anderen hebben meer tijd nodig.
- Je hoeft niets te geloven. Ook niet in vorige levens. We werken met wat er bij jou opkomt.
- Het is niet voor iedereen geschikt. Zit je in een acute crisis, heb je last van psychoses of denk je aan zelfdoding? Ga dan eerst naar je huisarts. Dat is geen afwijzing, het is zorgvuldigheid.
Veelgestelde vragen
Waarom helpt therapie bij mij niet? Meestal omdat de aanpak niet aansloot bij de laag waar je klacht zit. Praten helpt bij inzicht, maar een oud gevoel verandert vaak pas als je het opnieuw voelt in een veilige setting. Ook een te kort traject of te weinig klik met je therapeut speelt vaak mee.
Is het normaal dat therapie niet werkt? Ja. Geen enkele therapie werkt bij iedereen, ook niet de best onderzochte vormen. Dat het niet hielp, zegt iets over de match tussen jou en de aanpak, niet over jouw inzet.
Moet ik stoppen met mijn huidige therapie? Niet per se. Bespreek eerst eerlijk met je therapeut dat je vastloopt. Soms is een andere insteek binnen hetzelfde traject genoeg. Soms is een andere vorm van therapie een betere volgende stap.
Kan regressietherapie helpen als andere therapie niet werkte? Dat kan, vooral als je je patroon al begrijpt maar het gevoel niet verandert. Regressietherapie werkt via ervaring in plaats van via praten. Een garantie kan niemand geven. In een kennismakingsgesprek kijken we samen of het bij jou past.
Het zit niet in je inzet
Als therapie niet hielp, ben je niet hopeloos en ook niet "te moeilijk". Je hebt al veel gedaan. Waarschijnlijk begrijp je jezelf beter dan de meeste mensen. Misschien is de volgende stap niet nog meer begrijpen, maar eindelijk voelen waar het begon.
Wil je weten welke stap nu bij jou past? Lees ook Al bij drie therapeuten geweest en het zit er nog steeds. Wat nu?
👉 Plan een gratis kennismakingsgesprek per telefoon. We kijken samen wat je al geprobeerd hebt en of regressietherapie een logische volgende stap is.
Over de auteur Jenny de Rooy is regressietherapeut in Den Haag. Ze is opgeleid aan het Tasso Instituut, de opleiding van Hans TenDam, en is aangesloten bij de NVRT. Ze werkt vooral met vrouwen (maar mannen zijn ook welkom) die al verschillende therapieën hebben geprobeerd en het gevoel hebben dat het oude patroon blijft. Lees meer over Jenny.